ABD ve İsrail’in İran’a saldırmasının ardından Körfez bölgesindeki savaş durumu petrol fiyatlarını hızla yükseltti.
Petroldeki yükseliş akaryakıt fiyatlarına doğrudan yansıdı ve yüksek oranda zamlar meydana geldi.
Yarından itibaren geçerli olmak üzere motorine yüzde 10,5 oranında zam yapıldı ve 70 liraya yaklaştı.
Akaryakıt fiyatlarındaki artış, enflasyon oranı üzerinde de etkili oluyor ve dezenflasyon sürecinde geçtiğimiz yıllarda kullanılan eşel mobil sisteminin yeniden devreye alınması ihtimalini ortaya çıkardı.
EŞEL MOBİL YENİDEN MASADA, ETKİ ANALİZLERİ YAPILIYOR
Bloomberg’ün haberine göre, petrol fiyatlarındaki sert yükselişlerin ardından “eşel mobil” tekrar masada. Hazine’nin başlattığı etki analizi çalışmasının sonuçlarına göre bu hafta karar verilecek. Artışların tüketiciye yansımaması için devlet vergi gelirinden feragat edebilir.
EŞEL MOBİL NEDİR?
Eşel-mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarındaki dönemsel artışların enflasyonist etkilerini önlemek amacıyla, uluslararası petrol fiyatları ve döviz kuru artışlarına bağlı olarak oluşacak fiyat artışlarının, Özel Tüketim Vergisi’nden karşılanarak akaryakıtın pompa satış fiyatına yansımamasını sağlamaya yönelik bir sistem olarak biliniyor.
Örneğin, motorin fiyatı belirtilen nedenlerle (vergiler hariç) 20 kuruş artacağında, motorindeki ÖTV aynı tutarda indirilmek suretiyle motorinin pompa fiyatı sabit tutuluyor. Daha sonra motorin fiyatında indirim yapılacak olması durumunda ise, öncelikle ÖTV tutarı artırılarak vazgeçilen ÖTV karşılanıyor.
Böylelikle Hazine ve Maliye Bakanlığı, tüketiciyi ve dezenflasyon sürecini artan fiyatlardan koruma altına almış oluyor.
2021’DE SONA ERDİ
Türkiye’de uygulanan eşel mobil sistemi 2021 yılının son çeyreğinde artan döviz kuruna bağlı olarak, akaryakıt ürünlerinde kaldırıldı.