Muhabir: Melisa Öztürer ÖZKAN
Kamera: Bircan ÖRSEL / Kurgu: Dilek ÖZYER
Bursa Teknik Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi İşletme Bölümü’nden Prof. Dr. Abdülkadir Kaya, olay.com.tr yayınında küresel ölçekte artan jeopolitik gerilimlerin ekonomiye etkisine dikkat çekerek özellikle ABD-İsrail-İran hattındaki gelişmelerin yalnızca bölgesel değil, tüm dünya ekonomisini etkileyebileceğini vurguladı. Bu tür krizlerin enerji fiyatları başta olmak üzere maliyetleri artırdığını belirten Kaya, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin bu süreçten daha kırılgan şekilde etkilenebileceğini ifade etti.
Türkiye’de halihazırda devam eden enflasyon sürecinin, dış şoklarla birlikte daha da baskı altında kalabileceğini dile getiren Kaya, vatandaşın bu dönemde daha temkinli ve bilinçli hareket etmesi gerektiğinin altını çizdi.
“En büyük risk, yanlış finansal davranışlar”
Kaya’ya göre ekonomik dalgalanmaların olduğu dönemlerde asıl tehlike sadece piyasa koşulları değil, bireylerin yaptığı hatalı finansal tercihler:
1. Tüm birikimi tek bir yatırım aracına koymak
Vatandaşların en sık yaptığı hatalardan birinin “tek sepete yatırım” olduğunu belirten Kaya, bu yaklaşımın riskleri artırdığını belirterek piyasalarda belirsizlik varken çeşitlendirme yapılmamasının ciddi kayıplara yol açabileceğini vurguladı.
2. Panikle alım-satım yapmak
Prof. Dr. Kaya, ani gelişmeler karşısında duygusal kararlar almanın yatırımcıyı zarara uğrattığını ifade ederek “Panikle hareket eden yatırımcı genelde en yüksekten alır, en düşükten satar” dedi.
3. Kısa vadeli kazanç peşinde koşmak
Hızlı kazanç beklentisinin özellikle küçük yatırımcı için büyük risk taşıdığını belirten Kaya, uzun vadeli ve planlı hareket edilmesi gerektiğini söyledi. “Sabırsız yatırımcı çoğu zaman kaybeder” uyarısında bulundu.
“Parayı korumanın yolu disiplin”
Mevcut ekonomik tabloda vatandaşın en önemli hedefinin “parayı korumak” olması gerektiğini dile getiren Kaya, bunun da ancak doğru stratejiyle mümkün olacağını ifade etti.
Enflasyonun etkisini azaltmak için bilinçli yatırım yapılması gerektiğini belirten Kaya, finansal okuryazarlığın bu süreçte hayati önem taşıdığını söyledi.
“Belirsizlik sürecek, tedbir şart”
Kaya, küresel gelişmelerin kısa vadede netleşmesinin zor olduğunu belirterek, ekonomik belirsizliğin bir süre daha devam edeceğini ifade etti. Bu nedenle vatandaşın ani kararlar yerine planlı, sabırlı ve dengeli hareket etmesi gerektiğini sözlerine ekledi. Özellikle küçük yatırımcıların kulaktan dolma bilgilerle değil, uzman görüşleri ve sağlam analizlerle hareket etmesi gerektiğini vurgulayan Kaya, “Bu dönemde hata yapan değil, sabreden kazanır” dedi.