Yeni Suriye hükümetinin kurulmasının ardından hemen gündeme gelen ülkedeki DAEŞ’li terörist varlığına yönelik güvenlik endişeleri sürüyor.
Amerikan yönetimi, DAEŞ kamplarının güvenliği için Suriye hükümetiyle çalışma kararı aldı ve Suriye Demokratik Gücü (SDG) olarak bilinen PKK-YPG uzantısı yapı devre dışı bırakıldı. SDG kampların yönetimini Suriye ordusuna devretti.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper ile Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın, 21 Ocak’ta yaptıkları görüşme sonrasında, Şam yönetimiyle terör örgütü YPG/SDG arasında varılan ateşkes anlaşmasını ve terör örgütü DEAŞ mensuplarının Suriye’den Irak’a nakledilmesini görüştüğü bildirildi. Bu görüşme sonrasınra DAEŞ’lilerin Irak’a transferi ivme kazandı.
CENTCOM’un ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşıma göre, Cooper Suriye hükümeti ile terör örgütü YPG/SDG arasında varılan ateşkese uyulmasının ve Suriye’deki DEAŞ üyelerinin koordineli şekilde Irak’a transfer edilmesinin önemi ele alındı.
SURİYE’DE KAMP YERLERİ DAĞINIK
Suriye’deki DAEŞ varlığı, tutuklu teröristler ve bu teröristlerin ailelerinin bulunduğu kamplar olmak üzere, iki ayrı yapıda ele alınıyor.
DÜN 300 TERÖRİST DAHA TAŞINDI
Geçtiğimiz hafta 150 terörist cezaevlerinden alınarak Irak’a nakledildi. Son olarak pazar günü sabah erken saatlerde, yüksek güvenlik önlemleri altında 300 terörist daha Suriye dışına çıkarıldı.
ABD Savunma Bakanlığı verilerine göre, ülkede 8 bin 400 bin DAEŞ’li terörist bulunuyor. Yine aynı verilere göre, bu teröristlerin aileleri ve çocukları olduğu belirtilen 35 bin kişilik bin nüfus da ülkedeki kamplarda barınıyor. Kamplardaki ailelerin tam sayı bilinmiyor.
ABD Savunma Bakanlığı, ocak ayında yayınladığı bilgi notunda, “Bekleyen İŞİD Ordusu” adını verdiği terörist varlığında 70 ayrı ülkenin vatandaşı olduğu bilgisine yer verdi. Sayıları tahminen 8 bin 400 olarak belirtilen DAEŞ’li teröristlerin içinde 3 bin civarında Irak vatandaşı olduğu tahmin ediliyor. Ayrıca 70 civarında ABD vatandaşı DAEŞ mensubu da halen tutuklu olarak Suriye’de bulunuyor.
ABD Kongresi raporlarına göre, Suriye’deki iki ana kampta. Sivillerin tutulduğu El Hol kampında, 28 bin 400 kişi bulunuyor. Bu kamptakilerin yüzde 51’İ Suriye’li. Geriye kalanların yüzde 28’i ise Irak vatandaşı.
El Roj kampında aynı rapora göre, 2 bin 400 kişi bulunuyor. Bu kamptakilerin yüzde 92’si Irak ve Suriye dışındaki ülkelerin vatandaşı.
Aşağıdaki tablo RAND isimli araştırma kurulunun raporunda yer alıyordu. Bu tablodaki kırmızı ters V olarak gösterilen yerler kamp alanlarını, kırmızı korkuluk olarak gösterilen yerler de DAEŞ’lilerin bulunduğu hapishanelerin yerlerini gösteriyor.
Bu kamplar içinde en büyüklerinden birisi El Hol kampı ve bu kamptakilerin yarısından fazlasının 12 yaş altı çocuklar olduğu belirtiliyor. UNİCEF, çoğunun ailesi olmayan bu çocukların gelecekte başta DAEŞ olmak üzere terörist grupların kontrolüne geçebileceği uyarısında bulundu.
DAEŞ’liler yakın tarihte büyük bir olaya karışmasa da 2022 yılında Ghweiran gözaltı tesisine saldırıda bulundu ve firar girişiminde başarılı oldular.
SDG ile Suriye ordusu arasında yaşanan çatışmalar sırasında bazı rakamlara göre bin 500 bazı rakamlara göre ise 150 DAEŞ’li terörist hapishanelerden serbest bırakıldı. Suriye hükümeti, SDG’nin kasıtlı olarak bu teröristleri serbest bıraktığını açıkladı ve 90 terörist yeniden tutuklandı.
Suriye ordusu, bölgedeki Amerikan askerlerinin de desteğiyle DAEŞ’lileri genelde geceleri ülkeden çıkarmaya çalışıyor, DAEŞ’in otobüslerle yapılan nakillere saldırma riski bulunuyor ve yerel asında çıkan haberlere göre, teröristler hapishanelerden alınarak önce bir başka bekleme noktasına, ardından Irak sınırına götürülüyor.
HAPİSHANELER TÜRKİYE SINIRINA YAKIN
Haseke Sanayi Hapishanesi ve Kamışlı’daki Alaya Hapishanesi’nde toplan 5 bin teröristin bulunduğu tahmin ediliyor. Bu bölgelerin kontrolü SDG tarafından yapılıyordu.
Irak hükümeti sözcüsü Bassem al-Awadi geçen Çarşamba günü yaptığı açıklamada, Bağdat’ın şu ana kadar Suriye’nin kuzeydoğusundan transfer edilen IŞİD unsurlarından 150 tutukluyu teslim aldığını belirterek, yabancıların ülkelerine iade edilmesi ve Iraklıların kanunlara göre yargılanması için uyruklarının belirlenmesi amacıyla soruşturmaların devam ettiğini vurguladı.
Geçtiğimiz Perşembe günü, ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, “İslam Devleti” örgütüne mensup yabancı savaşçıların Irak’ta geçici olarak gözaltına alınacağını duyurdu.
MİLYONLARCA DOLARLIK YARDIM PROGRAMI SÜRDÜRÜLDÜ
ABD Kongresi raporlarına göre, ABD hükümeti uzun süredir Suriye’deki DAEŞ varlığı konusunda güvenlik endişesi taşıyor. Kongre raporlarına göre, 2014 yılından beri Kongre tarafından yetkilendirilen ve Savunma Bakanlığı IŞİD Karşıtı Eğitim ve Donanım Fonu (CTEF) aracılığıyla finanse edilen Suriye Eğitim ve Donanım programı, Suriye Demokratik Güçleri (SDF) ve Suriye Federal Ordusu (SFA) gibi Suriyeli ortak güçleri güçlendirerek Suriye’deki IŞİD’in yenilgisini sürdürmeyi amaçlıyordu. ABD eski Başkanı Joe Biden, Suriye programları için 2025 mali yılı CTEF fonlarından 147,9 milyon dolar talep etmiş ve Kongre bu fonu tahsis etmişti.
Trump Yönetimi’nin 2026 mali yılı savunma ödenek talebi, Suriye’deki Terörle Mücadele Güçleri (CTEF) programları için yaklaşık 130 milyon dolar talep ediyordu ve fonlar Eylül 2027’ye kadar kullanılabilir durumda kalacak. Program maliyetleri arasında paramiliter, iç güvenlik ve gözaltı personeline destek sağlamak için eğitim ve teçhizat, lojistik destek, maaşlar, onarım ve idame yatırımları yer alıyordu.