Bursa’da dün tarihi çarşı bölgesindeki bir iş hanında tıkalı lavaboyu açmak için kullanılan kostiğin patlaması ve 2 kişinin yaralanması, evsel kimyasalların risklerini yeniden gündeme getirdi.
Yaşanan korkunç olayın ardından Bursa Kimya Mühendisleri Odası Başkanı Ali Uluşahin, temizlik ve gider açma amacıyla sıkça başvurulan bu güçlü kimyasalın bilinçsiz kullanımına karşı vatandaşlara çok ciddi uyarılarda bulundu.
KOSTİK NEDİR VE NEDEN BÖYLE BİR PATLAMAYA YOL AÇAR?
Uluşahin, “Halk arasında lavabo açıcı olarak bilinen kostik (sodyum hidroksit), nem çekici ve güçlü bazik özelliğe sahip endüstriyel bir kimyasaldır. Gider borularındaki tıkanıklıkları eritmesi için dökülen bu madde, suyla temas ettiği anda aşırı derecede yüksek bir ısı açığa çıkarır. Eğer giderde birikmiş başka kimyasallar, metal tortuları veya dar alanda sıkışan yoğun bir gaz kütlesi varsa, bu reaksiyon kontrolsüz bir patlamaya, fışkırmaya ve kimyasal yanıklara neden olur. Dün Bursa’da yaşanan ve iki vatandaşın yaralanmasıyla sonuçlanan kazanın da bu kontrolsüz reaksiyondan kaynaklandığı ihtimalini söyleyebiliriz” şeklinde konuştu.
“KİMYASAL MADDELER BİLİNÇSİZCE KULLANILMAMALI”
Olayın teknik detaylarına ve olası senaryolara ilişkin değerlendirmelerde bulunan Ali Uluşahin, “Mutlaka döküldüğü ortamda bir başka kimyasalla reaksiyonu söz konusu gibi görünüyor. Kostikten önce eğer gidere tuz ruhu dökülmüşse, konsantre kostiğin bu maddeyle birleşmesi hızlı bir reaksiyona neden olmuş olabilir. Eğer ikisi de konsantre ise bu durum sıcaklığı 100 derecenin üstüne çıkartabilir. Gider tamamen tıkalıysa ve tuz ruhu henüz gitmemişken üzerine kostik atıldıysa, bu ani ısınmaya bağlı bir geriye sıkışma yaşanmış olabilir. Vatandaşlarımızın bu sebeple yaralanmış olması güçlü bir olasılıktır” ifadelerini kullandı.
”HİDROJEN GAZI PARLAMASI OLABİLİR”
İkinci bir teknik olasılık üzerinde de duran Uluşahin, “Kostik ancak alüminyumla reaksiyona girerse ciddi bir hidrojen gazı açığa çıkartır. Hidrojen gazı yanıcı bir maddedir. Ortamda kıvılcım etkisi yaratacak bir unsur varsa, kısa süreli bir hidrojen gazı parlaması yaşanmış olabilir. Yani açığa çıkan gazın anlık alev alması, parlaması ve sönmesi durumu söz konusudur. Açıkçası bu iki senaryo dışında, lavabo giderinde yaşanan olayla ilgili çok ciddi bir olasılık görmüyorum” dedi.
”KİMYASALLARI KESİNLİKLE BİRBİRİNE KARIŞTIRMAYIN”
Evsel kimyasalların kullanımı konusunda vatandaşlara hayati uyarılarda bulunan Başkan Uluşahin, sözlerini şöyle tamamladı: “Ne olursa olsun çamaşır suyu, tuz ruhu ve kostik gibi çok basit ev kimyasalları olarak düşünülen maddeler kesinlikle birbirlerine karıştırılarak kullanılmamalı, birbirlerine karışacağı ortamlardan uzak tutulmalıdır. Vatandaşlarımız her türlü kimyasal maddeyi kullanırken üzerindeki kullanma talimatını mutlaka okumalı ve ona göre hareket etmelidir. Bu durum gerçekten nadiren denk gelebilecek bir tablodur. Yaralanan vatandaşlarımıza ve Bursa’mıza geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum.”