Köpek, kedi, tilki, çakal ve kurt gibi hayvanların ısırması veya yaralara enfekte salyanın bulaşması, tırmalama gibi yollarla insanlara geçen kuduz hastalığı ölümle sonuçlanıyor.

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, her yıl dünyada 59 bini aşkın kişi kuduz nedeniyle yaşamını yitiriyor.

Kuduz hastalığının kuluçka süreci, bir hayvan tarafından ısırılmayı takiben genellikle 14-90 gün sürüyor. Klinik belirtiler meydana geldikten sonra dramatik şekilde ölümle sonuçlanan kuduz hastalığı, aşıyla yüzde 100 tedavi edilebiliyor.

AA muhabirinin İstanbul İl Sağlık Müdürlüğünden aldığı bilgiye göre, kentte kuduz vakası en son 2007 yılında görüldü, 2025 yılında 123 bin 538 kişi ısırma ve tırmalama gibi nedenlerle kuduz riskli temastan hastanelere başvurdu.

Bu başvuruların yüzde 83’ü kedi, yüzde 16’sı köpek, geri kalanı da sığır, tilki, kurt ve çakal gibi hayvanlarla temas kaynaklı oldu.

En çok vakanın yaşandığı ilçe Kadıköy

İstanbul’da en çok temasın yaşandığı ilçe, 8 bin 483 vakayla Kadıköy oldu. Kadıköy’ü 6 bin 429 vakayla Üsküdar, 5 bin 343 vakayla Pendik, 5 bin 314 vakayla Maltepe, 4 bin 993 vakayla Kartal, 4 bin 815 vakayla Küçükçekmece izledi.

Kentte en az vaka ise 646 ile Adalar’da görüldü. Adalar’ı 1264 vakayla Şile, 1292 vakayla Güngören takip etti.

Hayvan temasları sonucu kuduz riski olan 123 bin 538 kişiye kentteki 25 aşı merkezinde 411 bin 432 kuduz aşısı uygulandı.

En çok aşı uygulanan yer 54 bin 83 ile Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi oldu. En çok aşı uygulanan ikinci yer 39 bin 826 aşıyla Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, üçüncü yer ise 29 bin 175 aşıyla Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi olarak kayıtlara geçti.

İstanbul’un 39 ilçesindeki kayıtlı vakalar şöyle:

İlçeler	Köpek	Kedi	Yabani hayvan (Tilki, kurt, çakal vb.)	Diğer (Sığır, at, eşek vb.)	Toplam
Sahipli	Sahipsiz	Sahipli	Sahipsiz
Adalar	15	96	17	513	2	3	646
Arnavutköy	90	256	134	1104	1	17	1602
Ataşehir	167	539	359	2893	0	6	3964
Avcılar	123	553	168	1627	4	2	2477
Bağcılar	75	212	159	2177	3	3	2629
Bahçelievler	66	303	182	2560	6	1	3118
Bakırköy	56	287	128	1965	5	5	2446
Başakşehir	112	322	144	2682	3	4	3267
Bayrampaşa	64	177	111	1061	0	2	1415
Beşiktaş	107	276	151	2604	2	5	3145
Beylikdüzü	203	425	228	2027	2	5	2890
Beykoz	109	695	89	3140	10	35	4078
Beyoğlu	167	389	156	2028	2	9	2751
Büyükçekmece	188	324	201	1557	1	8	2279
Çatalca	174	256	131	782	3	9	1355
Çekmeköy	72	265	198	1697	12	37	2281
Esenler	52	124	136	1172	2	0	1486
Esenyurt	200	944	345	2982	5	6	4482
Eyüpsultan	115	322	202	2312	4	10	2965
Fatih	79	404	158	3390	6	13	4050
Gaziosmanpaşa	100	288	232	1441	0	2	2063
Güngören	22	95	92	1078	4	1	1292
Kadıköy	334	736	547	6857	2	7	8483
Kağıthane	115	371	238	1922	1	5	2652
Kartal	278	505	352	3847	2	9	4993
Küçükçekmece	173	257	409	3969	0	7	4815
Maltepe	179	587	358	4183	2	5	5314
Pendik	140	573	230	4378	2	20	5343
Sancaktepe	109	372	216	2281	6	20	3004
Sarıyer	147	917	225	3374	0	16	4679
Silivri	137	850	215	1231	1	17	2451
Sultanbeyli	85	141	133	1329	0	2	1690
Sultangazi	157	184	281	1744	2	5	2373
Şile	113	185	48	899	8	11	1264
Şişli	160	277	337	2295	4	6	3079
Tuzla	110	453	164	2682	1	4	3414
Ümraniye	131	421	329	4321	7	12	5221
Üsküdar	143	383	334	5561	3	5	6429
Zeytinburnu	38	176	80	1351	3	5	1653
Toplam	4905	14940	8217	95016	121	339	123538

– “Deri bütünlüğünü bozan yaralanmalarda profilaktik uygulamaya başlamamız gerekiyor”

İstanbul İl Sağlık Müdürü Doç. Dr. Abdullah Emre Güner, kuduzun santral sinir sistemini tutan ölümcül hastalık olduğunu söyledi.

Kuduzun temas öyküsü bulunan kişilerde hızlı müdahale gerektirdiğine dikkati çeken Güner, İstanbul’da 7/24 hizmet veren 25 kuduz aşı merkezinin bulunduğunu belirtti.

İstanbul’da 2025 yılında 123 bin 538 kişinin kuduz riskli temas nedeniyle hastanelere başvurduğu bilgisini veren Güner, “Türkiye’de olduğu gibi İstanbul’da da sahipsiz hayvanlarla ya da hayvan sevgisinden kaynaklı temaslar yaşanabiliyor. Deri bütünlüğünü bozan yaralanmalarda, tırmıklarda, ısırıklarda en azından profilaktik uygulamaya başlamamız gerekiyor.” dedi.

Kuduzla mücadelede planlama ve organizasyonun yıllardır sürdüğünü dile getiren Güner, Türk sağlık sisteminin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın önderliğinde Sağlıkta Dönüşüm Projesi’yle hem tedavi hem de birinci basamak sağlık hizmetlerinde devrim yarattığını söyledi.

Doç. Dr. Güner, aşıların Ankara’daki ana depodan çıkışından uygulama anına kadar soğuk zincir sistemiyle takip edildiğini anlattı.

Vatandaşlara kuduz konusunda dikkatli olmaları çağrısında bulunan Güner, sahipsiz hayvanlar, kedi, köpek ya da kemirgenlerle temas sırasında yaralanmalardan kaçınılması gerektiğinin altını çizdi.

Herhangi bir tırmık ve doku bütünlüğünde zedelenme olması halinde en yakın sağlık kuruluşuna ya da İl Sağlık Müdürlüğünün internet sitesi ve sosyal medya hesaplarında duyurulan 25 kuduz merkezine başvurulması gerektiğini belirten Güner, şunları kaydetti:

“Hızlı bir şekilde profilaksisi ve aşılaması yapılırsa kuduz, yüzde 100 önlenebilir bir hastalık ama geç kalındığında ölümcül bir tehlikeyle karşı karşıya kalabileceğimizi de göz önünde bulundurmamız lazım. Korkmamızı, tedirgin olmamızı gerektiren bir husus yok. Erken müdahale edilirse herhangi bir sıkıntı olmadan vatandaşlarımız şifaya ulaşır.”