Günay Yumruktay / Söz Sizde
Günay Yumruktay / Söz Sizde

Onların yükü herkesten ağır

Köşe Yazısını Dinle

Onları, gecenin karanlığında, sabahın ilk ışıklarında, kışın soğuğunda, yazın sıcağında, kısaca günün herhangi bir saatinde herhangi bir yerde görmekteyiz.

Kadını erkeği, yaşlısı genci ve hatta çocuklar, çöpleri karıştırıp, kâğıt, cam, plastik gibi geri dönüştürülebilir atıkları toplamak için ellerini, ağız ve burunlarını hiçbir koruma olmadan çöp konteynerine elini daldırıp adeta altın çıkarma edasıyla ince ince karıştırıp işe yarar atık arayan toplayıcılardan bahsediyorum.

Akranları okulda veya yazın tatilde iken onlar kendilerinden çok fazlaca büyük çekçekleri peşlerinden sürükleyen çocuklar olarak görürüz.

Onlar, topladıkları geri dönüştürülebilir atıkları, atık fabrikalarına çok cüzi bir fiyatla teslim ederek hayatlarını devam ettirip, şehir hayatına tutunmaya çalışıyorlar.

Ülkemizde toplanan ambalaj atığının en az yarısı sokak toplayıcıları tarafından sisteme kazandırılmakta. İşin ekonomik boyutu, ülke ekonomisine katkısı yadsınamaz elbette.

Atık toplayıcıları daha doğrusu ayrıştırıcıları sayesinde belediyelerin çöp toplama işleri bile neredeyse yarı yarıya düşmekte.

Aslında ülkemizde genel olarak yerel yönetimler tarafından kaynağında çöp/atık ayrıştırma sistemi tam oluşturulamadığından yük daha çok atık/çöp toplayıcılara kalmakta.

Konunun diğer tarafı da, yaşadıkları sağlık riskleri…

Özellikle sokaktaki çöp konteynerleri içindeki organik evsel atıklar fermente olduklarında, mikrop ve bakteriler için çok uygun bir ortam oluşmakta ve bu atık toplayıcılar da hiçbir hijyene dikkat etmeden çoğu zaman çıplak elle çöpleri karıştırarak atık toplamaya çalışmaktalar.

Üstüne üstlük pandemi döneminde durumu daha ciddi boyuta taşımakta.

SAĞLIK RİSKLERİNİ DE BERABERİNDE GETİRİYOR…

Araştırmalara göre dünya genelinde sokaklarda çöp toplayanlarda çeşitli sağlık sorunları yaşanmakta.

Yapılan çalışmalar gösteriyor ki, bu sektörde çalışanlarda solunum ve iskelet sistemi bozuklukları yanında cilt hastalıkları ve kan yoluyla bulaşan enfeksiyon riskini de taşıyor.

Çöp karıştırırken kesici, delici gibi iğneler ve metallerin batması, haşereler, böcek ısırıkları, sokmalar gibi sağlık sorunları da görülmekte.

Ambalaj atıklarının tekniğine uygun kaynakta ayrı toplanmaması nedeni ile çöp konteynerlerinden ambalaj atığı toplayan sokak toplayıcılarının karşı karşıya oldukları başlıca sağlık riskleri özetle şöyle sıralanmakta:

n Endüstriyel atıkların içerdiği ağır metaller gibi toksik atıklar ve tıbbi atıkların içerdiği bulaşıcı ve tehlikeli atıklara bağlı sorunlar. n Bulaşıcı hastalıkların yayılma riskleri. n Parazit ve bakterilerin ellere ve ağız ile sindirim sistemine geçerek hastalık oluşturabilmesi. n Çekçeklerle uzun mesafeler boyunca ağır yük taşımaya bağlı kas-iskelet sistemi problemleri. n Çöpten beslenen hayvanların ısırması sonucu ortaya çıkan farklı hastalıklar. n Trafikte kaza ve yaralanma riskleri.

ÇOCUKLAR DAHA BİLİNÇSİZ VE SAVUNMASIZ…

Öte yanda, kirli ve mikroplu çöplerin içinde ailesinin rızkını arayan çocuk sokak toplayıcıları.

21’inci yüzyılda çevre adına çocuk sağlığının hiçe sayıldığı bir insanlık dramı…

Dünyada on binlerce çocuk çöp toplayıcılığı yapmakta.

Gelişme döneminde olmalarından ötürü birçok açıdan daha fazla risk altındalar.

Cilt tabakaları daha önce olduğundan tehlikeli ve tıbbi atıklara karşı daha savunmasızlar.

Kemikleri gelişim sürecinde olduğu için ağır yük kaldırmak ve taşımak, çocuklarda daha ciddi iskelet problemlerine neden olabilmekte.

Çocuklar bu işe daha erken yaşta başlamış olduklarından, işin getirdiği çevresel/sosyal risklere daha uzun süreler maruz kalmaktadırlar.

EĞİTİMDEN YOKSUNLAR…

Kendi seçimleri dışında bu işi yapmak zorunda olan çocuklar, eğitim imkânlarından ve kendilerini geliştirme fırsatlarından da yoksun kalmaktadırlar.

Bütün bu risklere rağmen çöplerden geri dönüşüm için atık toplamak ülkemizde olduğu gibi tüm dünyada bir sektör halindedir.

Yok saymak, engellemek yerine bir ülke gerçeği, aynı zamanda ekonomiye de katkısı olan bu sektörün yaşadıkları sorunlara çözüm üretmek adına yerel yöneticilerin ve akademik çevrelerin yapacağı çalışmalar geleceğimiz adına önemlidir.

İyi pazarlar…

ilk yorumu sen yap

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

DİĞER YAZARLAR

TÜMÜ

BUGÜN EN ÇOK OKUNANLAR

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz..
X