Bende okuma sevgisini tetikleyen ortaokulda okuduğum Mayk Hammer’den üç dört polisiye kitap oldu. İlginçtir ondan sonra polisiye kitaplara bir ilgim kalmadı, açıkçası onları “okunmaya değmez” olarak görmeye başladım, hikaye-şiir-roman-tiyatro-felsefe ve siyaset olmak üzere diğer tür kitaplara yöneldim. Çok sonraları takip ettiğim köşe yazarlarından bazılarının sık olmasa da polisiye kitaplardan bahsetmeleri, yazar ve kitap isimleri vermeleri üzerine okuduğum kitapların arasına onları da katmaya karar verdim.

Önce Agatha Christie ile başladım sonra Jo Nesbo, Philip Kerr, Volker Kutscher, Michael Connelly, Robert Harris, Patricia Highsmith ve Ahmet Ümit ile devam ettim. Aralarında benzerlikler olsa da bu yazarların tarzları ve seçtikleri konular farklıydı. Örneğin Agatha Christie cinayetin failini en küçük ayrıntılar üzerinden bulmaya odaklanmıştı. Michael Connelly’de mahkeme salonları, jüriler, sorgulamalar ön plandaydı. Volker Kutscher, Robert Harris ve Philip Kerr’de ise ağırlık tarihi olaylardaydı, Philip Kerr ayrıca bir kitabında (Ocak Penceresi) Londra’da bir Premiere Leage futbol takımına da yer vermişti. En çok son üç yazarın kitaplarını sevdim, onlardan hem tarih bilgisi edindim hem de edebi tatlar aldım…

Burda önce Robert Harris’in “Imperium- Lustrum-Dictator” kitaplarından bahsetmek istiyorum. Bu üç kitap yazarın “Cicero üçlüsü” olarak adlandırılan kitapları olup M.Ö 100 ile 50 arasında Roma’da yaşananları anlatır. Gerçeklere dayanan tarihi kitaplardır. Roma dünyasının büyük isimlerinden hiçbiri Cicero’dan daha büyüleyici ve karizmatik değildir. Roma senatosu, seçimleri, meclis üyeleriyle bir medeniyeti temsil eder. Demokrasi, ifade özgürlüğü, adalet, özgürlük bu medeniyetin özünü oluşturur. Cicero bu değerleri savunan bir hatip, avukat ve eski bir konsüldür. Pompey, Sezar, Octavianus ve Mark Anthony ise bu değerleri ortadan kaldırıp dikta düzeni kuran veya kurmaya yeltenenlerdir. Üç kitap boyunca bu iki kutup arasında mücadele olanca hızıyla sürer. Onun avukat olarak birçok davada yaptığı savunmalar muhteşem hitabet örnekleridir. Cicero’nun sonradan özgürleştirdiği kölesi Tiro kendi icat ettiği steno sistemiyle otuz yıllık bir sürede efendisinin konuşmalarını not eder, aile hayatını anlatır. “Lustrum” adlı ikinci kitapta Sezar ve Pompey’den çok bahsedilir. Sezar’ın ihtiraslı, komplocu, kötü biri olduğu okurda iz bırakır. Pompey de Büyük İskender olma özentisi içindedir. Pompey, Cicero’nun konsüllüğü esnasında dışarda ülkeler fethetmektedir. Sezar da Pompey kadar olmasa da o da dışarda savaşlar yapar. Kitabın sonlarına doğru Cicero, Sezar ve Pompey onu korumaya söz verdikleri halde korumayınca ülkeden kaçmak zorunda kalır ama mücadelesini kafası kesilene dek sürdürür. Robert Harris bu kitaplarda eski ve modern dünyadaki karakterler ve politikalar arasındaki benzerliklere dikkat çeker…

Volker Kutscher’in kitaplarındaysa 1930’lar Almanyası’nda Hitler’in giderek iktidarını perçinlemesi ve çıkan olaylar konu edilir. Mekan Berlin, Gereon Rath ise yazarın bu kitaplardaki dedektif polisidir. “Islak Balık-Sessiz Ölüm-Goldstein-Vaterland Dosyası ve Mart Şehitleri” beş kitap halinde Gereon Rath serisini oluşturur. Kırılgan Weimar cumhuriyetinin son yılları ve Naziler’in yükseliş dönemine denk gelen seri “Babylon Berlin” adıyla dizi haline getirilince büyük şöhret kazandı. Yazar o dönemdeki siyasi atmosferin yanında Berlin’in gece hayatını, suç dünyasını ve halkın gündelik yaşamını da resmeder bu kitaplarda…
Philip Kerr’in bazı kitaplarında da Nazi Almanya’sı odak noktasını oluşturur. “Metropolis” ve “Une Douce Flamme” (Hafif Bir Alev) önemli kitaplarından ikisidir. Yazarın kitaplarındaki dedektif polisiyse Bernie Gunther’dir. “Hafif Bir Alev” kitabında Arjantin diktatörü Juan Peron’un 13-14 yaşındaki kızları hamile bırakması, kürtaj yaptırması, siyasi muhaliflerini uçaktan okyanusa attırması, Almanya’dan kaçan Nazi subaylara kucak açması anlatılan şeylerden bazılarıdır. Kitap 1932 Berlin-1950 Buanes Aires arasında geçer…