Eski tahıllar

 Eski tahıllar, mısır ve buğday gibi modern tahıllara göre daha az işlenmiş olma eğilimindedir. Bu nedenle, eski tahıllar daha fazla vitamin, mineral ve lif içerir. Beslenmenize eski tahılları dahil etmek sağlık açısından faydalar sağlayabilir. Binlerce yıldır ya değişmemiş ya da çok az değişime uğramışlardır. Çin, Hindistan, Afrika ve Orta Doğu gibi bir çok yerde temel besin maddelerini oluştururlar. Bunlardan bazılarını aşağıdaki satırlarda sizlere açıkladım.

1-AMARANT:

8 bin yıldan fazladır bilinen bir tahıldır. Gluten içermez. 1 su bardağı pişmiş amarant (250 gram) 251 kalori gelir. 46 gr karbonhidrat, 9 gr protein, 4 gr yağ içerir. 5 gram lif içermesi önemlidir ki bu oran günlük ihtiyacımızın % 20 kadarını karşılar.  Mangan, demir ve magnezyum açısından da zengin bir tahıldır. Lifli beslenmenin birçok hastalığın oluşumunu önlediği artık iyi bilinmektedir. Bu hastalıkların başında kalp damar sistemi hastalıkları, şeker hastalığı ve sindirim sistemi kanserleri gelmektedir.

Amarant, pirinç, kuskus ve kinoa yerine kolaylıkla kullanılabilir. Alternatif olarak, çorbalara veya yahnilere hacim ve kıvam katmak için de amarant ekleyebilirsiniz.

2-DARI:

Kuş yemi bileşeni olarak kullanılan darı Çin, Hindistan, Nijerya, Etiyopya gibi ülkelerde sık olarak tüketilmektedir. 1 su bardağı pişmiş darı (174 gram) içinde 170 civarında kalori bulunur. Ayrıca 41 gram karbonhidrat, 6 gram protein, 2 gram yağ ve 2 gram lif bulunur. B1 vitamini açısından da hayli zengindir.

2016 Yılı’nda yapılan bir çalışmaya göre darı, iltihabı azaltmaya, kalp hastalığı riskini düşürmeye ve kan şekeri kontrolünü iyileştirmeye yardımcı olan çeşitli besin maddeleri içermektedir. Örneğin, tip 2 diyabetli 105 kişi üzerinde yapılan bir çalışmada, bir öğünde pirinç  yerine darı eklemenin, yemek sonrası kan şekeri seviyelerini %27 oranında azalttığı bulunmuştur. Darı gluten içermez.

3-HORASAN BUĞDAYI (KAMUT):

Yıllardır besin değerinin yüksek olması ve modern buğdaya göre 2 kat büyük ve işlenmeden günümüze kadar gelmesi nedenleri ile tercih edilmektedir. Orta Asya Halklarınca tüketilmektedir. 1 su bardağı pişmiş kamut (172 gram) içinde 227 kalori bulunur. Bundan başka 48 gram karbonhidrat, 10 gram protein ve 1 gram yağ vardır. 7 gram lif içerir. En önemlisi bu miktar içinde günlük ihtiyacın tamamını içeren selenyum ve % 25 ini karşılayan B3 (Niasin) vitamini bulunur.

2017 Yılı’nda Avrupa Beslenme Dergisi’nde çıkan bir makale Horasan Buğdayı’nı diyete katmakla kan şekeri ve kan yağlarında çok olumlu sonuçlar görüldüğünü, vücudun antioksidan kapasitesinin arttığını belirtmektedir.

4-TEFF:

Dünyanın en küçük tahılıdır. Buğday tanesinin %1 i kadardır. 100 gram çiğ teff içerisinde 367 kalori, 73 gram karbonhidrat, 13.3 gram protein ve 2 gram yağ, 8 gram lif bulunur. Ayrıca çinko, magnezyum, demir, fosfor ve bakır da hatırı sayılır orandadır. Teff C vitamini açısından çok zengindir ve 100 gramı günlük C vitamini ihtiyacını karşılar ve bu vitamini en fazla içeren tahıldır.

Etiyopya’da demir eksikliğine bağlı kansızlığın çok az görülme nedenlerinin başında teff kullanımının çok yaygın olması gelmektedir. Teff ayrıca glutensizdir ve lapa, çorba, güveç ve glutensiz unlu mamullerde kullanılabilir. İnternetten ve bazı mağazalardan temin edilebilir.

Yukarıda sayılanların dışında süpürge darısı, freekeh, farro (eski bir buğday), arpa, kinoa da eski ve çok az değişime uğramış tahıllardandır. Bunlar hakkında merak ettiğiniz bilgileri güvenililiği bilinen web ortamlarında bulabilirsiniz.